Yapay zeka ile etkili iletişim kurma rehberiniz **İnteraktif Prompt Yazma Kitabı**'na hoş geldiniz.

<Callout type="info" title="Neler Öğreneceksiniz">
Bu kitabın sonunda, yapay zekanın nasıl çalıştığını, nasıl daha iyi promptlar yazacağınızı ve bu becerileri yazma, kodlama, araştırma ve yaratıcı projeler için nasıl kullanacağınızı anlayacaksınız.
</Callout>

<Callout type="tip" title="Bu İnteraktif Bir Kitap">
Geleneksel kitapların aksine, bu rehber tamamen interaktiftir. Canlı demolar, tıklanabilir örnekler ve promptları anında test etmenizi sağlayan "Dene" butonları bulacaksınız. Yaparak öğrenmek, karmaşık kavramları anlamayı çok daha kolay hale getirir.
</Callout>

## Prompt Mühendisliği Nedir?

Prompt mühendisliği, yapay zeka için iyi talimatlar yazma becerisidir. ChatGPT, Claude, Gemini veya diğer yapay zeka araçlarına bir şey yazdığınızda, buna "prompt" denir. Promptunuz ne kadar iyi olursa, aldığınız yanıt o kadar iyi olur.

Şöyle düşünün: Yapay zeka, sözlerinizi çok harfi harfine alan güçlü bir yardımcıdır. Tam olarak istediğinizi yapacaktır. İşin püf noktası, tam olarak ne istediğinizi nasıl soracağınızı öğrenmektir.

<Compare 
  before={{ label: "Basit Prompt", content: "Köpekler hakkında yaz" }}
  after={{ label: "Mühendislik Yapılmış Prompt", content: "Köpeklerin evcilleştirilmesinin tarihi hakkında, ortaokul fen kitabına uygun, ilgi çekici bir giriş cümlesiyle 200 kelimelik bilgilendirici bir paragraf yaz." }}
/>

Bu iki prompt arasındaki çıktı kalitesi farkı dramatik olabilir.

<TryIt 
  prompt="Köpeklerin evcilleştirilmesinin tarihi hakkında, ortaokul fen kitabına uygun, ilgi çekici bir giriş cümlesiyle 200 kelimelik bilgilendirici bir paragraf yaz."
  description="Bu mühendislik yapılmış promptu deneyin ve sonucu sadece 'Köpekler hakkında yaz' ile karşılaştırın."
/>

## Prompt Mühendisliği Nasıl Evrildi

ChatGPT'nin piyasaya sürülmesinden bu yana geçen sadece üç yılda, prompt mühendisliği teknolojinin kendisiyle birlikte önemli ölçüde evrildi. "Daha iyi sorular yazmak" olarak başlayan şey çok daha geniş bir şeye dönüştü.

Bugün, promptunuzun **daha büyük bir bağlamın sadece bir parçası** olduğunu anlıyoruz. Modern yapay zeka sistemleri aynı anda birden fazla veri türüyle çalışır:

- Yapay zekanın davranışını tanımlayan **sistem promptları**
- Önceki mesajlardan gelen **sohbet geçmişi**
- Veritabanlarından çekilen **alınan belgeler** (RAG)
- Yapay zekanın eylem gerçekleştirmesine izin veren **araç tanımları**
- **Kullanıcı tercihleri** ve ayarları
- **Gerçek promptunuz** - şu anda sorduğunuz soru

"Prompt mühendisliği"nden "bağlam mühendisliği"ne bu kayma, artık yapay zeka etkileşimleri hakkında nasıl düşündüğümüzü yansıtıyor. Promptunuz önemli, ama yapay zekanın gördüğü her şey de önemli. En iyi sonuçlar, tüm bu parçaları dikkatli bir şekilde yönetmekten gelir.

Bu kavramları bu kitap boyunca, özellikle [Bağlam Mühendisliği](/book/20-context-engineering) bölümünde derinlemesine keşfedeceğiz.

## Prompt Mühendisliği Neden Önemli?

### 1. Daha İyi Yanıtlar Almak

Yapay zeka araçları inanılmaz derecede yetenekli, ancak tam potansiyellerini ortaya çıkarmak için net talimatlara ihtiyaç duyuyorlar. Belirsiz bir soruya vasat bir yanıt veren aynı yapay zeka, doğru şekilde promptlandığında muhteşem işler üretebilir.

<Compare 
  before={{ label: "Belirsiz Prompt", content: "Özgeçmişimde bana yardım et" }}
  after={{ label: "Mühendislik Yapılmış Prompt", content: "Kıdemli yazılım mühendisi pozisyonu için özgeçmişimi incele. Şunlara odaklan: 1) Etki metrikleri, 2) Teknik beceriler bölümü, 3) ATS optimizasyonu. Örneklerle spesifik iyileştirmeler öner." }}
/>

### 2. Zaman ve Para Tasarrufu

İyi hazırlanmış bir prompt, birden fazla ileri-geri alışveriş yerine tek denemede sonuç alır. Token başına ödeme yaptığınızda veya hız limitleriyle çalıştığınızda bu daha da önemli. İyi bir prompt yazmaya yapılan 5 dakikalık yatırım, saatlerce yinelemeden tasarruf sağlayabilir.

### 3. Tutarlı, Tekrarlanabilir Sonuçlar Elde Etmek

İyi promptlar öngörülebilir çıktılar üretir. Bu şunlar için kritiktir:
- Her seferinde aynı kaliteye ihtiyaç duyduğunuz **iş akışları**
- Promptların insan incelemesi olmadan çalıştığı **otomasyon**
- Birden fazla kişinin benzer sonuçlara ihtiyaç duyduğu **ekipler**

### 4. Gelişmiş Yeteneklerin Kilidini Açmak

Birçok güçlü yapay zeka özelliği yalnızca nasıl isteyeceğinizi bildiğinizde çalışır:
- Karmaşık problemler için **düşünce zinciri muhakemesi**
- Veri çıkarma için **yapılandırılmış çıktı**
- Uzmanlaşmış uzmanlık için **rol yapma**
- Özel görevler için **az örnekli öğrenme**

Prompt mühendisliği bilgisi olmadan, yapay zekanın yapabileceklerinin sadece bir kısmını kullanıyorsunuz.

### 5. Güvende Kalmak ve Tuzaklardan Kaçınmak

İyi promptlama şunlara yardımcı olur:
- Kaynak ve doğrulama isteyerek halüsinasyonlardan kaçınma
- Tek taraflı yanıtlar yerine dengeli bakış açıları elde etme
- Yapay zekanın istemediğiniz varsayımlar yapmasını önleme
- Hassas bilgileri promptlarınızın dışında tutma

### 6. Becerilerinizi Geleceğe Hazırlamak

Yapay zeka iş ve yaşama daha fazla entegre oldukça, prompt mühendisliği temel bir okuryazarlık haline geliyor. Burada öğrendiğiniz ilkeler tüm yapay zeka araçlarına uygulanır—ChatGPT, Claude, Gemini, görsel oluşturucular ve henüz görmediğimiz gelecek modeller.

## Bu Kitap Kimin İçin?

Bu kitap herkes için:

- Yapay zeka araçlarını daha iyi kullanmayı öğrenmek isteyen **yeni başlayanlar**
- Ödev, araştırma veya yaratıcı projeler üzerinde çalışan **öğrenciler**
- İşlerinde yapay zeka kullanan **yazarlar ve içerik üreticiler**
- Yapay zeka ile uygulamalar geliştiren **geliştiriciler**
- İş yerinde yapay zeka kullanmak isteyen **iş insanları**
- Yapay zeka asistanlarından daha fazlasını almak isteyen **meraklı herkes**

## Bu Kitap Nasıl Düzenlendi

<BookPartsNav />

Ayrıca şablonlar, sorun giderme yardımı, sözlük ve ek kaynaklar içeren bir **Ek** bölümü.

## Yapay Zeka Modelleri Hakkında Bir Not

Bu kitap çoğunlukla ChatGPT'den örnekler kullanır (en popüler olduğu için), ancak fikirler Claude, Gemini veya diğerleri gibi herhangi bir yapay zeka aracıyla çalışır. Bir şeyin yalnızca belirli yapay zeka modelleriyle çalıştığı durumlarda bunu belirteceğiz.

Yapay zeka hızla değişiyor. Bugün işe yarayan bir şey yarın daha iyi bir şeyle değiştirilebilir. Bu yüzden bu kitap, hangi yapay zekayı kullanırsanız kullanın faydalı kalacak temel fikirlere odaklanıyor.

## Haydi Başlayalım

İyi promptlar yazmak, pratikle gelişen bir beceridir. Bu kitabı okurken:

1. **Şeyleri deneyin** - Örnekleri test edin, değiştirin, ne olduğunu görün
2. **Denemeye devam edin** - İlk denemede mükemmel sonuçlar beklemeyin
3. **Not alın** - Neyin işe yaradığını ve neyin yaramadığını yazın
4. **Paylaşın** - Keşiflerinizi [prompts.chat](https://prompts.chat)'e ekleyin

<Callout type="tip" title="Pratik Mükemmelleştirir">
Öğrenmenin en iyi yolu yapmaktır. Her bölümde hemen deneyebileceğiniz örnekler var. Sadece okumayın. Kendiniz deneyin!
</Callout>

Yapay zeka ile çalışma şeklinizi dönüştürmeye hazır mısınız? Sayfayı çevirin ve başlayalım.

---

*Bu kitap [Awesome ChatGPT Prompts](https://github.com/f/prompts.chat) projesinin bir parçasıdır ve CC0 1.0 Universal (Kamu Malı) altında lisanslanmıştır.*
